ADHD bij meisjes ziet er heel anders uit dan het ‘klassieke’ beeld van een druk, wiebelend jongetje. Omdat symptomen bij meisjes vaak minder storend zijn voor de omgeving, wordt de diagnose bij meisjes regelmatig over het hoofd gezien of pas op latere leeftijd gesteld.
Ik kan mij dus serieus ook geen meisje herinneren uit mijn jeugd dat ADHD had.
Of nou ja, waarvan het bekend was.
Jongens wel, absoluut! Maar meisjes werden gewoon niet gezien toendertijd. En dan heb ik het toch zeker wel over 35 tot 40 jaar geleden. (Jahaa… zo stokoud ben ik al).
Bizar, toch!? Want er zou toch beslist wel iéts gemerkt zijn wat anders was, wat minder lekker ging of anders aangepakt moest worden voor hetzelfde resultaat? Toch was het een grote blinde vlek, voor meesters en juffen, ouders, huisartsen en specialisten.
Jongens vs meisjes
Tegenwoordig weten we gelukkig veel meer over ADHD bij meisjes en vrouwen. De meest opmerkelijke verschillen ten op zichtte van jongens en mannen met ADHD zijn:
Waar jongens hun onrust vaak naar buiten richten (rennen, druk doen), keert het bij meisjes vaker naar binnen; dromerigheid, piekeren of een gevoel van constante innerlijke onrust.
Meisjes hebben vaker het ‘onoplettende type’ (voorheen ADD genoemd). Ze lijken in de klas rustig, maar krijgen de instructies niet mee omdat ze in hun eigen wereld en overvolle hoofd zitten.
Meisjes zijn vaak meesters in het verbergen van hun problemen (masking). Ze doen extreem hun best om sociaal wenselijk gedrag te vertonen, waardoor ze op school ‘onzichtbaar’ zijn, maar thuis compleet uitgeput raken of emotionele uitbarstingen hebben. Wat niet direct zichtbaar hoeft te zijn.
Als meisjes hyperactief zijn, uit zich dat vaker in veel praten (de ‘kwebbelkont’), anderen in de rede vallen of sociaal opdringerig zijn, in plaats van fysiek wild gedrag.
Meisjes met ADHD hebben vaker last van stemmingswisselingen, een laag zelfbeeld en zijn gevoeliger voor afwijzing of kritiek. Wat ze vaak ook liever voor zichzelf houden.
En wat dacht je van het eindeloze gefriemel? De continue gedachtestroom (Tot dieeeep in de nacht, waardoor ik nooit kon slapen en ’s ochtends niet kon opstaan. Ha, en nu nog steeds nie!) en dus wéér alles uit de kast moest halen (of juist in de kast moest laten) om op tijd in de klas te zitten, die ongekende hyperfocus waarin ik mijzelf compleet kon verliezen (yep, ook nu nog) gecombineerd met een bijna zieke vorm van perfectionisme.
En oh wee als ik dan kritiek kreeg. En kreeg ik die niet, dan bedacht ik zelf wel iets waardoor het toch niet goed genoeg was.
Speciale school
Met de kennis die er nu is, had ik op 8 jarige leeftijd de welbekende stempel (BAM!) zeker weten gekregen. Dat had mij heel wat kunstjes, extra hard werken, zelfbedachte ezelsbruggetjes en smoesjes verzinnen gescheeld.
Maar in plaats van een diagnose, mocht ik als 8-jarige naar de LOM-school. Omdat ik anders voor de tweede keer groep 4 zou moeten overdoen.
Na vele tests op school, waaruit bleek dat er niets mis was met mijn intelligentie (ik bleek juist een sterk ontwikkelde en welbespraakte jongedame) zou het beter zijn voor mijn zelfvertrouwen, die flink onder de maat was, om een jaartje naar een ‘speciale school’ te gaan. Daar zou ik vast mijn zelfvertrouwen snel opkrikken, omdat er van een leerprobleem feitelijk geen sprake was. En dat is natuurlijk super leuk, als 8-jarige perfectionistische mini-mierenneuker. Not!
Ik heb daar letterlijk gevochten (echt, met een jongen nog wel) en ik kon niet anders dan mijn ongenoegen delen met mijn ouders, die er gelukkig bovenop (en met hun handen in het haar) zaten.
Ik zat daar niet op mijn plek en werd juist helemaal niet gezien, misschien nog minder. Omdat de problemen van de anderen vele malen meer zichtbaar waren. Ik was de vreemde eend. Ik was er niet trots op dat ik wel gewoon een bal kon vangen of dat ik niet uit de klas gehaald werd voor logopedie of een andere vorm van extra hulp. Ik was weer niet goed genoeg. Zie je wel… Dus hup, omhoog die lat!
Gelukkig heeft het niet lang hoeven duren. Na een jaartje mocht ik weer naar een ‘gewone school’. De derde op rij… Arm kind! Wat een stress en wat een toestanden. Had niet gehoeven allemaal. Misschien was mijn zelfbeeld dan ook wat minder naar de kloten geweest.
100.000 stukjes
Maar ach, wat heb je d’r an! Ik kan de tijd niet terugdraaien. Ik kan het niemand kwalijk nemen. Wel kan ik die fucking moeilijke puzzel met 100.000 stukjes, waar ik al jaren mee bezig ben, eindelijk maken. Steeds een beetje meer. Nu krijg ik beeld.
Nu kan ik stukjes die ik gewoon doorgedrukt had op het verkeerde plekje, goed leggen. Ook kom ik steeds vaker verloren stukjes tegen, stukjes die ik had laten rondslingeren of gewoon stom vond en had weggestopt. En tja, er zijn ook kapotte stukjes…
Oké, klaar met die kutpuzzel!
Het komt erop neer dat ik heel veel ADHD signalen van toen nu pas herken. En men, wat vind ik het belangrijk dat meer mensen die signalen herkennen. Maar dan graag wel wat eerder. En het verschil (h)erkennen tussen jongens en meisjes met ADHD, om het stigma te doorbreken.
Want er is meer. En er is zo veel wat we nog niet weten of zien. Ga er niet vanuit dat de meesters of juffen bij jouw koters op school dit allemaal in de smiezen hebben. Zelfs bij huisartsen en specialisten is er nog een kenniskloof.
Liefs, Jessica
Lees hier wekelijks met onze gastbloggers mee. Ze schrijven over alle onderwerpen rondom ADHD. Een feestje van herkenning!
15 reacties
Mooi verhaal Jessica, het had de mijne kunnen zijn. Ik heb daarentegen nog dagelijks ‘last van’ is dit hoe ik ben of is dit mijn ADHD. Heb tijdens mijn jeugd een trauma opgelopen omdat er geen begrip voor was. Ik was gewoon dat drukke meisje, waar ik nog heel boos om kan worden als die wordt gezegd. En mijn moeder kon mij niet handelen en ik werd op mijn 7e uit huis geplaatst. In die tijd ging je naar een kindertehuis. Waar ik op zich een leuke tijd heb gehad met andere lotgenootjes, wist zelf alleen niet waarom ik daar zat. Dit heeft zulke diepe sporen achter gelaten dat ik daar nu nog dagelijks last van heb. De ene keer meer als de andere. Maar de pijn dat ze mij daar achterlieten, die pijn gaat nooit weg en verzacht ook niet bij mij. Daarom is het goed dat er tegenwoordig verder wordt gekeken en meer geluisterd naar de ouders.
Jeetje, wat een heftig verhaal lieve Dianne 😢❤️
Om dan te bedenken dat het niet een verhaal is, maar jouw leven! Snap je boosheid, ik wordt er ook boos van.
Hé naamgenoot,
Wat een verhelderend stukje heb je geschreven.
Zoooo dat komt toch altijd weer even binnen , al is alles ontzettend herkenbaar.
Even vlamt dan het gevoel op van saamhorigheid onder ADHD’rs en je niet alleen bent met net zulke of soortgelijke herinneringen.
Gelukkig is er steeds meer bekent over ADHD ,vroeger was ik gewoon “erggggg aanwezig “ en nog steeds hebben mensen van allerlei benamingen voor mij van Duracell konijntje tot kwebbel of Truus de mier 🐜,ach het hoort bij mij ,al kwetst het me ergens diep toch ook wel omdat het voelt alsof niemand mij echt ziet voor wie ik ben. Dus nu 46 en is nog steeds vaak een dagelijkse strijd soms dagen oké en dan weer even helemaal kak het hoort er nu eenmaal bij , heb ik me bij neergelegd.
Vooral van je zelf leren houden is hierbij heeel belangrijk.
Dat wens ik alle ADHD’rs toe🫶🏼
Groetjes Jessie.
Ahh Jessie, I feel you 🩷
Het valt niet altijd mee om ons te zijn hé? En dan werken onze leeftijd, en alle hormoon- en overgangstoestanden ook niet bepaald mee. Maar, gelukkig hebben we elkaar nog! En alle Mina’s met ons! 👊🏼💪🏼
Mooi Jes! En door dit alles zijn wij wel bij elkaar op het pad gekomen. ❤️En nu wordt Liz getest, ook ik had signalen gemist waardoor we het nu pas laten testen…
Ahh lieve Carlijn. Zo is het maar net! 🩷 En ik had jou voor geen goud willen missen.
En wat goed van Liz, maar ook pittig en confronterend. Maar verwijt jezelf alsjeblieft niet dat je dingen niet eerder zag. Je hebt juist een dochter op de wereld gezet (en hoe 💕) die niet voor 1 gat te vangen is. Ze is beresterk, bijzonder creatief en slim en bovenal meer dan prachtig, van binnen én buiten! Trots op jullie 😘
Zo dankbaar dat er steeds meer kennis komt van ADHD bij meisjes. Na mijn eigen diagnose gelijk met onze dochter van toen 9 in de molen, die al jaren riep dat ze anders was en niemand haar begreep. Nu eindelijk 1,5 jaar de diagnose en therapie. Zie mijn meisje opbloeien, al ia er in haar directe omgeving en vooral op school nog heel veel onbegrip helaas!
Jeetje Angela… Aan de ene kant heftig maar aan de andere kant; hoe bijzonder en safe om dit samen met je meisje door te maken?! En zij met jou! Samen kunnen jullie de hele wereld aan 💪🏼💕 En mensen die zich niet in anderen kunnen verplaatsen? Laat gaan…😘
Wat herken ik veel in jouw verhaal zeg. Nadat ik mijn diagnose (op mijn 44e, ben nu 58) wist ik meteen waarom ik met onze dochter ‘stad en land’ heb afgelopen, omdat ik wist dat er iets met haar was en niet wist wát. Heel gedoe (testen etc) met jeugdzorg, waar ze 7 kruisjes kreeg waar je 10 kruisjes moest hebben voor een diagnose en eventuele medicatie. Zo legde ik het uit aan een buitenstaander omdat die het vaak niet begrijpen. Na een jaar doorbikkelen een second option aangevraagd en toen kreeg ze wel de diagnose, het was ADD NAO, een vorm die ze bij jeugdzorg waarschijnlijk niet kenden. Medicatie hielp veel maar ons meisje bleef wel het spontane, enthousiaste meisje gelukkig. De scherpe kantjes waren ervan af. Nu is ze inmiddels volwassen en in de pubertijd gestopt met de medicatie omdat zij het maar onzin vond, want het deed niets? Dacht ze. Maar nu is ze sinds een jaar weer aan de medicatie omdat ze daardoor beter haar concentratie kan vasthouden in haar werk. Ik heb gevochten voor onze dochter omdat ik wist dat er iets was, en ik ben blij dat ik het heb gedaan 😉
Mooi ❤️
Goed gedaan, supermom! 💪🏽
Zo herkenbaar bij mij dochter. Toen ze op de middelbare school helemaal vast liep hebben we er alles aangedaan om haar te testen.
Nu ik dit lees voel ik mij zo stom dat we niet eerder aan de bel hebben getrokken.
Oh voel je alsjeblieft niet stom! Hoe kon jij het weten? Je hebt gedaan wat je kon 🩷 Gelukkig weet je nu meer 🍀
Je bent vást heuul trots op je sterke dochter!
💪🏻 🔥
En zo is het lieve Jessica, weer een sterk stuk van jou!💕
Dank lieve zus! 🩷 Laten we hopen dat het de bij meer mensen de ogen doet openen…