Eigenlijk had ik beloofd jullie mee te nemen in de journey van mijn diagnose. Maar zoals bij veel vrouwen met ADHD komen er ook andere dingen tussendoor die óók aandacht vragen. Dus dit keer wil ik het volgende met jullie delen.
Ik ging namelijk alleen naar Marokko, om mijn vriendin uit Nederland te bezoeken in haar vakantiewoning.
En ja… dat begon al meteen typisch.
Een week te vroeg op het vliegveld
(En precies op tijd bij mezelf…)
ADHD is niet wie je bent, maar het is wel een deel van je. En soms laat dat deel zich zien op de meest… onhandige momenten.
Zoals op een vliegveld.
Ik had het zó goed bedacht. Koffers stonden klaar, ik had ontbeten, alles lag op de juiste plek en ik liep door mijn ochtend alsof ik even een vrouw was met een normaal brein dat gewoon dingen regelt en daarna ontspannen op reis gaat. Het voelde bijna verdacht rustig. En misschien is dat precies waarom ik dacht dat dit een goed idee was: omdat ik even wilde geloven dat ik het wél allemaal netjes kon.
Tot ik erachter kwam dat mijn ticket pas een week later ging.
Dus ja. Ik stond op het vliegveld, compleet klaar voor vertrek, alleen… zonder vertrek. Een week te vroeg. Ik weet nog dat ik daar stond met mijn koffer en maar één gevoel had: ik wil verdwijnen.
Freeze
En het rare was: mijn lijf voelde eerst een diepe opluchting. Ik kan nog steeds niet goed verklaren waarom. Alsof mijn systeem even dacht: oké, we hoeven nog niet. Maar binnen een paar seconden ging mijn hoofd eroverheen. Schaamte. Paniek. Gedachten die te snel kwamen om ze één voor één te pakken.
Freeze-modus.
Het enige wat ik kon doen, was mijn vriendin bellen. Zij had me gebracht, dus ik vroeg of ze me ook weer op kon halen. En ik merkte iets belangrijks: omdat ik me veilig voel bij haar, durfde ik haar meteen te bellen in plaats van allerlei andere oplossingen te bedenken om mijn schaamte niet onder ogen te hoeven komen.
Ze kwam meteen. Zonder oordeel. Met open armen.
De kracht van iemand die rustig blijft
Wat het verschil maakte, was niet dat ze het voor me wilde oplossen. Geen zucht. Geen oordeel. Geen ‘Hoe dan?’. Alleen een dikke knuffel en de woorden: neem even de tijd om dit een plek te geven en te verwerken. Ik ben naast je.
Ik zit alweer in tranen als ik eraan denk.
Want dit is zo zeldzaam: dat er iets misgaat, en ik niet meteen het gevoel heb dat ik me moet verantwoorden. Dat ik ‘weer’ iets ben. Dat ik direct in de oplossingsstand moet schieten om het ongemak te dempen.
Misschien herken jij dat ook. Dat je fout niet eens het ergste is, maar de stem daarna. Die stem die meteen gaat rekenen, vergelijken, veroordelen. En die je vervolgens nog harder laat rennen.
Het klinkt klein, maar hier loopt mijn leven vaker op stuk. Niet op de fout. Wel op wat ik mezelf daarna vertel.
Een week later ging ik echt
Alleen reizen en naar nieuwe plekken gaan vind ik spannend. Ik doe het wel, maar het vraagt wat van me. Ook omdat ik weet hoe mijn brein kan gaan draaien zodra ik het gevoel heb dat ik controle verlies.
Weeze Airport was warm binnen, dus ik dacht slim te zijn. Ik ging even kijken waar de gate was, maar daar was het ijskoud. Dus ik ging terug naar boven, waar het warm was, en besloot te wachten tot er ‘boarden’ op het scherm zou verschijnen.
Mijn logica: ik wacht wel, anders sta ik daar te verkleumen.
Uiteraard liep ik vervolgens richting de gate en ineens was daar nog de paspoortcontrole. Daar had ik totaal geen rekening mee gehouden, dus ik belandde in een lange rij. En mijn hoofd veranderde dit meteen in een rampscenario. Maar dit is ook ADHD: als mijn brein stress krijgt, wordt het soms ineens creatief.
Er stonden twee rijen. Die tweede rij zag bijna niemand en die was veel korter. Dus ik liep achter een groep mensen aan, stond bijna vooraan en haalde de gate op tijd. En ik stond daarna in het vliegtuig met dat typische gevoel dat ik vaker heb: ik kan dit allemaal best, alleen kost het me op een manier energie die anderen niet zien.
Misschien ziet jouw omgeving alleen het resultaat. Dat je het redt. Dat je het doet. Dat je er ‘gewoon’ bent. Maar jij voelt wat het kost. Jij voelt hoe je lijf soms al op is terwijl het nog maar ochtend is.
Het stille stuk
Toen ik eenmaal zat, kwam de rust. En in die rust kwam het intense:
Mijn kinderen.
Het afgelopen jaar.
Alles wat ik zo lang heb gedragen omdat ik geen keuze had.
Ik voelde het opkomen en ik voelde ook meteen de reflex om het in te slikken. Huilen in het openbaar voelt voor mij nog steeds niet veilig. Dus ik deed alsof ik gewoon naar buiten keek, terwijl ik vanbinnen probeerde kalm te blijven.
Misschien herken jij die reflex ook. Dat je alles voelt, maar het ergens achterin parkeert. Niet omdat je niet kan voelen, maar omdat het op dat moment simpelweg niet kan. Omdat je door moet.
En toen landde ik in Marokko.
Warmte doet iets met mij
De landing was wild. Mijn maag deed alsof hij een eigen mening had over de zwaartekracht en ik hield de stoel voor me vast alsof het zou helpen. Maar zodra ik uitstapte en die warmte voelde, ontspande mijn lichaam.
Niet omdat alles perfect was.
Maar omdat mijn systeem ineens ruimte kreeg.
En dit heb ik daar heel sterk gemerkt: ruimte is niet alleen fijn. Ruimte is ook een uitnodiging. Als je lang hebt volgehouden, lang hebt gedragen, lang hebt weggezet wat je niet kon voelen omdat er “geen tijd” voor was, dan komt dat niet omhoog op de drukste dag.
Het komt omhoog op de dag dat het rustig is.
En als jij dit leest en denkt: ja, dat gebeurt bij mij ook. Weet dan dat je niet stuk bent. Je systeem is niet raar. Het doet precies wat het moet doen, alleen vaak later dan jij zou willen.
Drie dagen voelde ik mezelf weer
Ik heb drie geweldige dagen gehad. En ik voelde me weer even de onbezorgde, ondernemende, enthousiaste Raisa. Mijn vlammetje, dat misschien al wel tien jaar uit is, ging echt weer aan.
En dat was zo’n vreemd besef.
Dus dit ben ik nog.
Ik ben er nog.
En misschien is dat precies wat jij ook soms nodig hebt om te voelen. Niet dat je ‘beter’ moet worden, maar dat je jezelf weer ergens terugvindt. Even. Al is het maar een uur.
En toen, na drie dagen, werd ik op een ochtend wakker en mijn lijf zei: nu.
Onderrug, nieren, zeurende pijn, huilbuien die zonder waarschuwing begonnen. Het was alsof mijn lichaam eindelijk besloot dat ik niet meer om mijn eigen signalen heen kon leven.
En wat ik dan doe, is twijfelen.
Maar ik dacht dat ik sterker was geworden.
Maar ik dacht dat ik het verwerkt had.
Maar ik dacht dat ik dit al lang achter me had gelaten.
En tegelijkertijd weet ik nu ook: dit is niet terug bij af. Dit is juist het gevolg van ruimte. Als het stil wordt, komt de waarheid makkelijker naar boven.
Roeien met de riemen die ik had
Ik ging mee naar familie, probeerde te zitten, probeerde gezellig te zijn, maar mijn lijf zat er dwars doorheen. We gingen naar een pharmacie. Er was weinig. De dokter was pas de volgende ochtend aanwezig.
En in plaats van mezelf te verliezen, accepteerde ik het. Ik dronk veel, ik bewoog, ik rustte, ik deed wat nodig was.
Misschien is dit ook een les voor jou: niet alles hoeft opgelost. Soms is het al genoeg dat je jezelf niet verlaat. Dat je blijft. Dat je hoort wat je lijf zegt, ook als het onhandig is.
We gingen nog een andere pharmacie zoeken en toen liepen we ineens een kruidenwinkel binnen. Niet een leuke theeshop met mooie potjes, maar een echte. Echte kruiden. Een geur die meteen iets in je wakker maakt. Handen die weten wat ze doen. Ik ging volledig aan. Niet alleen omdat ik zelf met kruiden werk, maar vooral omdat dit zo klopt. Puur natuur.
We kochten kruiden om mijn nieren te ondersteunen en we werden uitgenodigd om te kijken hoe ze haarolie maken. Een mengsel van meerdere kruiden met een geur die heerlijk was. Ik vond het fantastisch, omdat ik daar iets voelde wat ik al lang mis: aangaan op een ontspannen manier. Dingen die je ziel voeden. Dingen die kloppen zonder dat je erover hoeft te praten.
Dokter, echo en tranen
De volgende dag gingen we naar de huisarts. Dat voelde bijna surrealistisch, omdat het zo rustig was en omdat het zo snel ging. Consult en meteen een onderzoek voor 15 euro. Geen grote nierstenen. Wel niergruis.
En toen ik op die bank lag met gel op mijn rug en buik, begon ik te huilen. Niet van de pijn, maar alsof iemand letterlijk op de plek drukte waar ik al maanden omheen leef. Dat was het moment waarop ik weer voelde: mijn lijf en mijn leven zijn geen losse onderdelen. Alles zit aan elkaar.
Ik kreeg advies, medicatie, preventief antibiotica, een hele lijst. En ik koos bewust wat ik wel deed en wat ik even liet liggen. Veel drinken, op tijd eten en paracetamol hielpen uiteindelijk het meest.
Tegenspoed en plezier bestaan naast elkaar
En daarna gingen we naar de souq voor souvenirs, alsof het allemaal naast elkaar kon bestaan. Want dat was ook zo.
Later die avond werd het onder het appartement ineens luid: de finale van de Africa Cup. Iedereen op straat. Marokko won. En ik stond daar met pijn in mijn lijf en licht in mijn hoofd. Allebei waar. Allebei echt. En misschien is dat ook jouw dagelijks leven. Dat je tegelijk kan strugglen én lachen. Dat je kunt huilen en een uur later ineens iets moois ziet. Dat het niet zwart-wit is, maar alles door elkaar.
QIF
Stop.
Tussen alles door zag ik overal dat bord: QIF. Dat betekent stop. Niet afremmen, niet half. Je moet echt stoppen, anders word je aangehouden. Dat heb ik in levende lijve ervaren, haha. Maar op een gegeven moment werd dat bord geen verkeer meer, maar een boodschap waar ik niet omheen kon.
Stop met mezelf veroordelen.
Stop met hard rennen.
Stop met handelen vanuit angst.
Stop met alles alleen dragen.
Dat alleen dragen komt ergens vandaan. Dat is opgebouwd uit teleurstellingen, uit te vaak moeten doorgaan, uit jezelf klein maken om het vol te houden, uit niet willen leunen omdat je te vaak hebt gemerkt dat leunen ook pijn kan doen. Omdat degenen die je zouden moeten beschermen, soms juist degenen zijn die je het hardst hebben gekwetst.
Ik ben me enorm bewust geworden van hoeveel ik van mezelf ben verloren en kwijtgeraakt. Mijn lichaam draagt mee. En ik ben in korte tijd weer aangekomen, niet omdat ik veel eet, maar omdat ik veel draag. Dat voelt als bescherming. Ik wil daar niet meer met schaamte naar kijken. Ik wil het zien voor wat het is.
En als jij dit herkent, als jij ook voelt dat je lichaam ‘meedraagt’, wil ik je dit meegeven: je lijf is niet tegen je. Het probeert je iets te vertellen. Misschien al veel langer.
Terug naar de basis
Aan het einde pakte ik mijn dekens op, woog mijn koffer alsof ik een topsporter was die precies binnen de limiet moest blijven, nam afscheid van familie en reed door bergen die door regen ineens groen waren geworden. Dat groen kwam zó snel, alsof de natuur wilde laten zien hoe snel iets kan veranderen als er eindelijk water is.
En ik wist één ding: ik wil terug naar de basis.
Niet als ‘nieuw jaar, nieuw ik’.
Maar als keuze. Elke dag opnieuw.
Mijn doelen zijn helder geworden:
Ik kies voor mijn gezondheid, en ik neem de signalen van mijn lijf serieus.
Ik wil weer zacht bewegen, wandelen, en stoppen voordat het te laat is.
Ik wil minder verdoven met mijn telefoon en vaker aanwezig zijn in mijn eigen leven.
Ik wil stoppen met pleasen en mezelf kleiner maken om het makkelijk te houden.
Ik wil leren leunen, stap voor stap, bij mensen die veilig zijn.
Ik wil terugkeren naar bidden, niet als moeten, maar als thuiskomen.
Ik wil ruimte maken voor emoties, ook als ik ze liever wegstop.
Ik wil weer leven vanuit wat klopt voor mij, in plaats van alleen functioneren.
Want ik heb gezien wat er gebeurt als er ruimte komt.
Dan kom ik terug.
En dat is precies de bedoeling.
En als jij dit leest en voelt: ik wil dat ook, maar ik weet niet hoe. Begin dan klein.
Kies één QIF-moment vandaag.
Eén moment waarop je echt stopt.
En luister dan naar wat er onder die stop zit.
Want daar begint het.
